Vocht vasthouden in de zomer: hoe komt het en wat kun je eraan doen?

Op warme zomerdagen merken veel mensen dat hun ringen strakker zitten, hun enkels dikker worden of hun schoenen minder comfortabel aanvoelen. Dit komt doordat het lichaam bij hogere temperaturen gemakkelijker vocht kan vasthouden. Hoewel dit meestal onschuldig en tijdelijk is, kan het wel een zwaar of opgeblazen gevoel geven.

In deze blog lees je waarom je in de zomer vaker vocht vasthoudt, hoe je het herkent en welke leefstijl- en voedingskeuzes kunnen bijdragen aan een gezonde leefstijl tijdens warme dagen.

Vocht en je lichaam

Het menselijk lichaam bestaat voor een groot deel uit water. Dit vocht is belangrijk voor allerlei processen, zoals het transport van voedingsstoffen, het regelen van de lichaamstemperatuur en het afvoeren van afvalstoffen. Normaal gesproken houdt het lichaam de hoeveelheid vocht nauwkeurig in balans. Soms kan er echter tijdelijk meer vocht in de weefsels achterblijven. Dit wordt ook wel vocht vasthouden of oedeem genoemd. Vooral tijdens warme dagen komt dit vaker voor.

Waarom houd je meer vocht vast bij warm weer?

Bij hoge temperaturen zetten de bloedvaten zich uit om warmte beter kwijt te raken. Hierdoor kan gemakkelijker vocht vanuit de bloedvaten naar het omliggende weefsel gaan. Daarnaast kan langdurig zitten of staan ervoor zorgen dat vocht zich vooral ophoopt in de voeten, enkels en onderbenen. Ook factoren zoals weinig bewegen, veel zout eten, hormonale schommelingen of een lange reis kunnen bijdragen aan tijdelijk vocht vasthouden.

Hoe herken je vocht vasthouden?

Vocht vasthouden is vaak te herkennen aan een of meerdere van de volgende kenmerken:

• Dikke enkels of voeten.
• Strakke schoenen of ringen.
• Een zwaar gevoel in de benen.
• Een opgeblazen gevoel.
• Afdrukken van sokken die langer zichtbaar blijven.
• Een lichte zwelling van handen of vingers.

Bij warm weer verdwijnen deze verschijnselen vaak weer zodra de temperatuur daalt of wanneer je meer in beweging komt.

Wat kun je doen bij vocht vasthouden in de zomer?

Er zijn verschillende eenvoudige maatregelen die kunnen bijdragen aan een gezonde leefstijl tijdens warme dagen.

Voldoende water drinken

Hoewel het misschien tegenstrijdig klinkt, is voldoende drinken juist belangrijk. Wanneer je uitdroogt, probeert het lichaam vocht beter vast te houden. Door verspreid over de dag voldoende water te drinken, ondersteun je een normale vochtbalans.

Blijf in beweging

Regelmatig bewegen stimuleert de bloedsomloop. Wandelen, fietsen of rustig zwemmen helpt om vocht minder lang in de benen te laten ophopen. Ook wanneer je veel zit, is het verstandig om ieder uur even op te staan en een stukje te lopen.

Leg je benen regelmatig omhoog

Door je benen af en toe hoger te leggen dan je hart, kan het vocht gemakkelijker terugstromen richting de rest van het lichaam. Dit kan vooral prettig zijn na een lange werkdag of tijdens warme avonden.

Kies voor luchtige kleding

Strakke kleding kan de doorbloeding belemmeren. Loszittende, ademende kleding van natuurlijke materialen voelt vaak prettiger aan tijdens warme dagen en geeft het lichaam meer ruimte om warmte kwijt te raken.

Welke voeding past bij warme dagen?

Een gezond en gevarieerd voedingspatroon ondersteunt de normale processen van het lichaam.

Kaliumrijke voeding

Kalium is een mineraal dat bijdraagt aan een normale werking van de spieren en het zenuwstelsel. Het komt van nature voor in voedingsmiddelen zoals bananen, avocado, aardappelen, tomaten, spinazie, peulvruchten en gedroogd fruit.

Minder zout eten

Een hoge zoutinname kan ervoor zorgen dat het lichaam meer vocht vasthoudt. Door minder sterk bewerkte producten te kiezen en bewust om te gaan met toegevoegd zout, kun je de totale zoutinname beperken.

Voldoende groente en fruit

Groente en fruit leveren niet alleen vitamines en mineralen, maar bevatten ook veel water. Ze passen daarom goed binnen een gevarieerd voedingspatroon, zeker tijdens warme zomerdagen.

Supplementen als aanvulling op de voeding

Een gezond en gevarieerd voedingspatroon blijft altijd de basis. Sommige mensen kiezen daarnaast voor een supplement als aanvulling op hun voeding.

Magnesium

Magnesium ondersteunt de normale werking van de spieren en het zenuwstelsel. Het mineraal komt voor in onder andere noten, zaden, volkorenproducten en groene bladgroenten. Een supplement kan een aanvulling zijn wanneer de voeding onvoldoende magnesium bevat.

Kalium

Kalium draagt bij aan een normale werking van de spieren en het zenuwstelsel. Omdat kalium in veel voedingsmiddelen voorkomt, is een gevarieerd voedingspatroon meestal de belangrijkste bron. Gebruik van kaliumsupplementen is niet voor iedereen geschikt. Volg daarom altijd het gebruiksadvies op het etiket.

Kruiden zoals brandnetel of paardenbloem

Brandnetel en paardenbloem worden traditioneel gebruikt in kruidenpreparaten die gericht zijn op de vochthuishouding. Voor deze toepassingen zijn binnen de Europese Unie echter geen goedgekeurde gezondheidsclaims vastgesteld. De wetenschappelijke onderbouwing is op dit moment onvoldoende om hierover gezondheidsclaims te mogen maken.

Wanneer is vocht vasthouden een reden om naar de huisarts te gaan?

Tijdelijk vocht vasthouden tijdens warm weer is meestal onschuldig. Neem wel contact op met de huisarts wanneer:

• de zwelling plotseling ontstaat;
• slechts één been of arm dik wordt;
• de zwelling gepaard gaat met pijn, roodheid of warmte;
• je ook last hebt van benauwdheid of pijn op de borst;
• het vocht langdurig aanwezig blijft of steeds terugkomt zonder duidelijke oorzaak.

Comfortabel de zomer door

Vocht vasthouden tijdens warme zomerdagen komt veel voor en is vaak tijdelijk. Met voldoende beweging, voldoende water, een gevarieerd voedingspatroon en praktische aanpassingen kun je goed voor jezelf zorgen tijdens warme periodes.

Heb je vragen over voeding of supplementen? Bij Broeders Gezondheidswinkel nemen we graag de tijd om met je mee te denken en je te voorzien van een deskundig en persoonlijk advies.